U Muzeju savremene umetnosti, u četvrtak, 6. novembra biće otvorena izložba „Klara Siprel i Pol Strand: Slike drugog sveta“, koja prvi put integralno predstavlja njihove portfolije iz kolekcije Muzeja. Postavka obuhvata 60 fotografija Siprelove snimljenih tokom putovanja po Jugoslaviji i 20 Strandovih radova nastalih u Americi, Francuskoj i Egiptu. Izložba otkriva različite poetike dvoje umetnika i razvoj fotografije početkom 20. veka. Izložba će biti otvorena do 2. marta 2026. godine.
Prakse Klare Sipler i Pola Stranda, nastale u prvim decenijama 20. veka u Njujorku, smatraju se ključnim za razumevanje rane američke fotografije. Njihove poetike i pristupi razvijali su se simultano – piktorijalna, poetska i atmosferična fotografija Klare Sipler i modernistička, stroga kompozicija Pola Stranda – što omogućava jedinstven uvid u dinamiku formiranja fotografije tog perioda.
Različite, ali komplementarne metode otvaraju i priču o istorijatu samog medija, vraćajući nas u vreme kada se fotografija borila za svoj status i autonomno mesto unutar umetnosti.
Klara Sipler (1885–1975) jedna je od najznačajnijih predstavnica američkog piktorijalnog stila i do kraja svog sedamdesetogodišnjeg opusa ostala je verna ovom principu. Na izložbi će biti predstavljeno 60 fotografija iz mape „Putopis po Jugoslaviji“ koje je Siplerova snimila u periodu između 1924. i 1926. godine. Raznorodni predeli, suživot različitih nacija i kultura bili su joj inspiracija, fotografisala je Jadransku obalu, gradove Dubrovnik, Split, Rab, Kotor, Perast te Beograd, Zagreb, Sarajevo i dr. Siprel je koristila meko fokusiranje i ponekad specijalne objektive i filtere što fotografijama daje toplu i mekanu tonalnost.
Muzej savremene umetnosti jedan je od nekolicine muzeja u svetu koji u svojoj kolekciji čuva portfolija Pola Stranda (1890 – 1976). Treći i četvrti portfolio, sa ukupno 20 fotografija čiju izradu je sam Strand kontrolisao, predstavljaju kapitalno svedočanstvo zrelog stvaralaštva jednog od najznačajnijih fotografa 20. veka, pionira tzv. straight fotografije. Fotografije Pola Stranda – portreti i predeli iz Amerike, Francuske, Italije i Egipta – koje će biti prezentovane na izložbi, karakteriše izražena jasnost forme i kompozicije, kao i dokumentarni pristup. U izvesnom smislu, ova nova modernistička fotografija promovisala je urbani i socijalni milje trenutka i mesta.
Objedinjujući naziv izložbe, Slike drugog sveta, podstiče višestruke asocijacije – s jedne strane priziva odnos prema prošlosti i refleksiju epohe u kojoj su fotografije nastale, a s druge ističe zanimljivost foto-putopisa kao dnevnika o drugim sredinama i kulturama. Upravo to nam na osoben način otkrivaju obe fotografske mape.
Kustoskinja: Una Popović
